Gustawa Jarecka
Biografia
Gustawa Jarecka urodziła się w Kaliszu w rodzinie kupca Maurycego Mojżesza i Natalii z domu Wit. Uczyła się w gimnazjum w Łodzi, a następnie ukończyła studia polonistyczne na Uniwersytecie Warszawskim (1925–1931).
W 1932 ukazała się jej pierwsza powieść Inni ludzie. Jej nowele i fragmenty powieściowe ukazywały się w Głosie Porannym, Dzienniku Ludowym, Górniku, Myśli Socjalistycznej i Nowej Kwadrydze. Poruszała problemy bezrobocia i życia niższych klas. Pracowała w szkole jako nauczycielka języka polskiego w Wąbrzeźnie. Nie była wierząca.
Podczas okupacji mieszkała w getcie warszawskim; od 1940 pracowała jako telefonistka i maszynistka w Judenracie, współpracowała m.in. z Marcelem Reich-Ranickim. Była członkinią Oneg Szabat, produkowała kopie dokumentów Judenratu, w tym informacje dotyczące wielkiej akcji deportacyjnej. Blisko współpracowała z Emanuelem Ringelblumem. Według jego relacji, nie przedostała się na aryjską stronę ze względów finansowych i rodzinnych – nie chciała zostawić swoich dwóch synów, Marka i Karola, których wychowywała sama.
Zginęła podczas drugiej akcji likwidacyjnej w getcie warszawskim w styczniu 1943 roku – zmarła wraz ze swymi dziećmi w pociągu jadącym do obozu zagłady w Treblince.
Przypisuje jej się autorstwo reportażu opisującego wielką akcję deportacyjną w lecie 1942 roku w getcie pt. Ostatnim etapem przesiedlenia jest śmierć. Wstrząsająca relacja, która urywa się w połowie zdania, znajduje się w drugiej części Archiwum Ringelbluma.